RSS

~~~~ ප්‍රාග් ඉතිහාසය යනු ~~~~

03 Jun

“ශිලා මෙවලම් තාක්ෂණයේ පරිණාමයෙන් යුතු, ලිඛිත ඉතිහාසයක් නොමැති අවධිය ප්‍රාග් ‍ඓතිහාසික අවධිය ලෙස නම් කෙරේ.”
මෙසමයේ මානවයා පිළිබද දත්ත ලබාගත හැකි වන්නේ, දැනට ශේෂ වී ඇති, ඔවුන් භාවිත කළ මෙවලම්, ගුහා බිත්ති මත ඔවුන් ඇදි සිතුවම් පරිශීලනයෙනි. භූ තැටි බෙදිමේදී ඒ ඒ පාරිසරික සාධකවලට උතිත වූ පරිදි ඒ ඒ කලාප වල වෙසෙන ජීවීන් තීරණය වී ඇත. එහිදී පාරිසරික සාධක මත ජීවීන් ඒවාට අනුවර්තනය වී එම සාධකවලට උචිත පරිදි හැඩ ගැසී ඇත. මෙහිදී භූ විද්‍යා කාලනිර්ණය අවධානයට ගත යුතුය.

පරිණාමයේ ආරම්භය, “ප්‍රාග් කේම්බ්‍රීය යුගය” වන අතර අවසානය, “හොලෝසීන යුගය” එනම් මේ පවතින යුගය ලෙස හදුනාගෙන තිබේ. මේ කාල රාමුව තුළ විවිධ අවධි බෙදි තිබේ.
ප්‍රාග් ඉතිහාසයේදී වැදගත් වන්නේ, ප්ලයිටොසින සහ හොලෝසින අතර යුගයයි.

  • ප්ලයිටොසීන – (බටහිර රටවලට සාපේක්ෂව වසර මිලියන 1.8 / ආසියාතික කලාපය වසර මිලියන 2.5)
  • හොලෝසින – (අදින් වසර 10,000 සිට අද දක්වා)

ප්ලයිස්ටොසීන අවධිය වැදගත් වීමට හේතුව වන්නේ, මෙම වකවානුව තුළ මානව පරිණාමයේ සුවිශේෂීතා මත ප්‍රාග් මානවයා සිය අත්දැකිම් තුළින් උපන් පරිචය ඔස්සේ ලබා ගත් විශේෂ ජයග්‍රහණයන්ය. එනම්, මෙසමයේ මානව පරිණාමයේ ආරම්භය සහ ශිලා මෙවලම් පරිණාමයේ ආරම්භය දක්නට ලැ‍බිම අති විශේෂ සංසිද්ධිය වේ.

හොලෝසීන අවධියේ සුවිශේෂීත්වය වන්නේ, වත්මන් මානවයා, එනම්, හෝමෝ සේපියන් මානවයා මේ වන විට පරිණාමය වී තිබිමයි. ඒ අනුව නූතන මානවයාගේ ආරම්භය මෙම අවධියේ සිදු වූ බව පෙන්වා දිය හැකිය.

මානවයාගේ ජිවන රටාව සදහා හේතු වූයේ භූ විද්‍යාත්මක පරිණාමය සහ ජීව විද්‍යාත්මක පරිණාමයේ සංසිද්ධීන් වේ. පරිණාමය සමග මානවයාගේ මොළයේ ක්‍රියාකාරිත්වය තීරණය විය. එසේම ස්වභාවික පරිසරය සමග නිතර ගැටුණු ඔහු සිය නිරික්ෂණ තුළින් යම් යම් අත්දැකීම් සිය ජිවිතයට උකහා ගන්නට ඇත. මානව පරිණාමය සමග තාක්ෂණික පරිණාමය සිදු වූයේ මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසයි. පරිසරය තුළින් සිය ජිවනෝපාය සපුරාගත් ඔවුන් “නිරික්ෂණය” සිය ජයග්‍රහණයේ ජය සංකේතය කරගෙන තිබුණු බව හැගී යයි. මන්ද වන සතුන් මැද තවත් එක් ජීවියෙක්ම පමණක් වූ ඔහු ජිවත් විමට ගත් උත්සාහයේදී පරිසරයට අනුව අනුවර්තනය වීමක් සිදු වී ඇත. තමා අවට පරිසරයෙන්ම සිය ආහාර, ආරක්ෂාව ආදී වු අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීමේදී ඔහුට “නිරික්ෂ්‍ණය” වැදගත් වී ඇත්තේ එදිනෙදා ජීවිතයේ ලද “අත්දැකිම්” තුළින් මෙකී පරිසරයේ ජීවත් වීම උදෙසා අවශ්‍ය පසුබිම සකසාගැනීම පිණිසයි.

අතිත පරිසරය Palio Environment මෙය අධ්‍යයනය කිරිමේදී ඉතා වැදගත් වන විෂය පථයකි. මානව පරිණාමය උදෙසා මෙය ප්‍රබල දායකත්වයක් සපුරා තිබේ. මානවයාගේ පරිණාමීය අවස්ථාවන්හි විවිධ ලක්ෂණ අධ්‍යයනය කළ කල්හි, ඒවා හැඩගැසී තිබුණේ ඔවුන් විසූ පරිසරයට, ඔවුන් ජීවත් වූ ක්‍රමයට ඖචිත්‍ය වූ පරිදි බව නිගමනය කළ හැකිය.

උදාහරණ ලෙස, අධීක ශීතල පරිසරයකට උචිත පරිදි නියන්ඩතාල් මානවයාගේ සමේ රෝම බහුල ලෙස වර්ධනය වි තිබුණු බවට සාධක ලැබේ. ගස් මත ජිවත් වී ක්‍රම ක්‍රමයෙන් පොළව මත ජීවිතයකට සංක්‍රමණය වීමේදී ශේෂ වූ අංගයක් ලෙස මුල්ම මානවයාගේ දෑත් දිගින් වැඩි විම තවත් එක් සාධකයකි. මානව පරිණාමයේදී භෞතික වශයෙන් මානවයාගේ ශරිරයේ දැක්වූ සුවිශේෂිතා සදහා මේ නිදර්ශන දැක්විය හැකි අතර පාරිසරික සාධක සැලකීමේදී මානව‍යාගේ විතැන් වීම් සදහා මුහුදු මට්ටම්හි සිදුවූ ඉහළ පහළ යෑම් උදාහරණයට ගත හැකිය. ‍පුරා පරිසරය අධ්‍යයනයේදී මෙම සාධකය හේතුකොට ගෙන මානවයා නව ප්‍රදේශ කරා සංක්‍රමණය වීම් සිදුවු බව දැනට පිළිගැනෙන ප්‍රබල සාධකයකි. ඒ අනුව පුරා පරිසරය, මානව පරිණාමය කෙරෙහි අති විශේෂ බලපෑමක් ඇති කළ බව දක්නට ලැබේ.

මානවයා භාවිත කළ තාක්ෂණය ඔවුන්ගේ ජිවන රටාව සමග ප්‍රබල ලෙස ආබද්ධ වීය. ඔවුන් සතු වුයේ ශිලා මෙවලම් තාක්ෂණයයි. නමුත් මෙයද මානව පරිණාමයේ එක් සුවිශේෂී සංධිස්ථානයක් පමණි. ඔවුන් මුල් කාලීනව මළ සතුන් බුදින්නන් ලෙස වාසය කරන්නට ඇත. ඒ ශිලා හෝ දැව හෝ වේවා, කවර ආකාර වූ හෝ සරළ තාක්ෂණයක්වත් භාවිතයට නොදන්නා මුල්ම අවධියේදීය. මානවයා ක්‍රමයෙන් තමා පරිසරයෙන් ලද අත්දැකීම් ඉවහල්කොට ගනිමින් තම තාක්ෂණික මෙවලම් අත්හදා බැලිමට හුරු වීමත් සමග පරිණාමීය දියුණුව දැක ගන්නට ලැබේ. මේ අනුව මෙවලම් භාවිතය ඒ ඒ මානව පරිණාමීය අවස්ථා අනුව විකසනයට ලක් වුයේ මානවයාගේ චින්තනයේ සිදුවූ ප්‍රගමනයන් හේතුවෙනි. මෙම සංසිද්ධිය නූතන සමාජයට ආදේශ කරන්නේ නම්, අද පවතින දියුණුව සදහා ඉවහල් වූයේ අතීත මානවයා සිය අත්දැකීම්, පරිකල්පනය සහ දෑත මෙහෙයවා බිහි කළ එම සරළ මට්ටමේ වූ තාක්ෂණයේ මූලික අවස්ථාව බව අවිවාදයෙන් පිළිගත හැකි කරුණකි.

ප්‍රාග් ඉතිහාසය යනු හුදෙකලා වූ විෂයක් නොවේ. මෙය වෙනත් නොයෙකුත් විශයන්ගෙන් ලබා ගන්නා ලද දැණුමෙන් යුක්තව අධ්‍යයනය කළ යුතුය. එසේම විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේද ඔස්සේ නිවැරදි දත්ත වාර්තාකරණයක් මෙහිදී ආවශ්‍යයික වේ. සමස්ථයක් ලෙස ගත් කල්හි පුරාවිද්‍යාව යනු හුදෙකලා වූ විෂයක් නොව සෑම විෂයක් තුළින්ම සුපොෂණය වූ විද්‍යාත්මක විෂයක් බව කිව යුතුය. එහෙයින් ප්‍රාග් ඉතිහාසය හැදෑරිමේදීද මෙය අනෙකුත් විෂය පරාසයන් හා සහසම්බන්ධ වන්නේ සුවිශේෂී ආකාරයෙනි. එසේම ඉතාමත් නිවැරදි දත්ත ලබාගනු වස් විද්‍යාත්මක තාක්ෂණයේ භාවිතය මෙහිදී අතතිශය වැදගත්කමක් දරයි. ප්‍රාග් ඉතිහාසය අධ්‍යයනය වර්ධනය වන්නේද ලොව විද්‍යාත්මක තාක්ෂණයේ දියුණුවත් සමගයි. එසේම මෙයට සාම්ප්‍රදායික දේව නිර්මාණ වාදයෙන් මිදී නව චින්තනයන් සොයා යාමේදී ඇතිවූ ප්‍රවණතාවන්ද අතිශයෙන් ඉවහල් වූ බව කිව යුතුය.

කෙසේ වෙතත් ප්‍රාග් ඉතිහාසය අධ්‍යයනයේදී ඉවහල් වන වෙනත් විෂයන් සදහන් කරන්නේ නම්, භු විද්‍යාව, භූ රූප විද්‍යාව, පාංශු විද්‍යාව, සාගර විද්‍යාව, පොසිල විද්‍යාව, පරාග විද්‍යාව, මානව විද්‍යාව, මානවමිතික විද්‍යාව, මානවවංශ පුරාවිද්‍යාව, අත්හදාබැලිමේ පුරාවිද්‍යාව, සංස්කෘතික මානව විද්‍යාව, දේශගුණ විද්‍යාව, සමාජ විද්‍යාව ආදී වූ අංශ පෙන්වා දිය හැකිය. මෙම විෂයන් යටතේ කියවෙන මූලධර්මයන් ඇසුරෙන් පෘථිවියේ නිර්මාණය, පාරිසරික කලාප, සත්වයාගේ ප්‍රභවය, ප්‍රාග් ඓතිහාසික යුගයේ ස්වභාවය, තත්කාලින පරිසරය, පාරිසරික, දේශගුණික සාධක, ශාකායනය, සත්ව සංතතිය ආදි වූ සාධක රැසක් අධ්‍යයනයේ හැකියාව පවතී. ඒ අනුව ප්‍රාග් ඉතිහාසය හුදෙකලා කොට ගෙන අධ්‍යයනය කළ නොහැකි වූත් සෙසු අනු විෂයන් රැසක් හා ආබද්ධවූත් විෂයක් ලෙස පෙන්වා දිමේ හැකියාව පවතී.

ප්‍රාග් ඉතිහාසය යන වචනයේ ආරම්භය සැලකු කල්හි, මුලින්ම ප්‍රංයේයේ Prehistorighe යන වචනය මේ උදෙසා භාවිත වු බව පැවසේ. මුලින්ම Pre History යන්න ව්‍යවහාරයට එක් කර ඇත්තේ 1851දී Daniel Wilson විසිනි. ප්‍රාග් ඉතිහාසය පිළිබද පර්යේෂණ සදහා මුලික හේතුව වූයේ 1850න් පසු සත්ත්ව විද්‍යාඥයින් සහ මානව විද්‍යාඥයින් විසින් සත්ත්ව පොසිල එකතු කිරිමේ නියැලීමයි. කාල් මාක්ස්, එංගල්ස් ආදිහු සමාජ පරිණාමයක් පිළිබද මත ඉදිරිපත් කිරිමත් මෙසමයේ සිදු වීම හේතුවෙන් දේශපාලනික පෙළඹවීමක්ද මේ සදහා ලැබිණැයි සැලකේ. එමතුද නොව දේව නිර්මාණවාදයෙන් මිදීමත් නව විද්‍යාත්මක සංකල්පයන්ගේ ආගමණයත් මේ සදහා ප්‍රබල දායකත්වයක් සැපයිය.

මානව පරිණාමය සහ ව්‍යාප්තිය සැලකිමේදී මේ සදහා මත දෙකක් ඉදිරිපත් වී ඇත. එනම් මානවයා අප්‍රිකාවෙන් බිහිවී ලෝකයේ අනෙක් ප්‍රදේශ වෙත සංක්‍රමණය වු බව (Single Origin) සහ ලෝකයේ ඒ ඒ ප්‍රදේශවල වෙන වෙනම බිහිවූ බව (Multi Regianal Origin) යි.

පුරාවිද්‍යා කාලරාමුව සැලකිමේදී ප්‍රාග් ඓතිහාසික අවධිය මෙහිදී ‍ප්‍රධාන අවධි තුනකින් යුක්තව හදුනා ගැනේ.

  • පුරාශිලා යුගය Upper Paleolithic – අදින් වසර ලක්ෂ 20 – වසර ලක්ෂ 2 දක්වා
  • මධ්‍යශිලා යුගය Middle Paleolithic – අදින් වසර ලක්ෂ 2 – වසර 40,000 දක්වා
  • නවශිලා යුගය Lower Paleolithic – අදින් වසර 40,000 – වසර 10,000 දක්වා

නමුත් මෙම සාධක ආදේශ කළ හැකි වන්නේ යුරෝපිය කලාප වෙත පමණි. ආසියාතික ප්‍රදේශ තුළ අධ්‍යතනයේ මෙකී කාල පරාසයන් ඉක්මවා යන මානව සාධක ලැබිම මත මෙකී කාලරාමුව ආසියාතික කලාපයට මේ ලෙසම ආදේශ කිරිමේ නොහැකියාව පවතී.

උක්ත සාධක විමර්ශනයේදී ප්‍රාග් ඓතිහාසික අවධිය යනු කුමක්ද යන්න කෙටියෙන් හදුනා ගැනීමේ හැකියාව පවතී. මෙය ක්‍රම ක්‍රමයෙන් ආරම්භක අවස්ථාහේ සිට විස්තරාත්මක ලෙස විග්‍රහ කිරිමට කරම් සාධක අද වන විට හමු වි පවතී. ඒවාට අනුව ඒ ඒ කාල වකවානු තුළ මානවයාගේ පරිණාමයේ හදුනාගත හැකි සුවිශේෂී අවස්ථා, තාක්ෂණික දියුණුව, සමාජ ස්වභාවය, කලාව ආදී වූ නන් විධ අංශයන් අනාවරණය කිරිමේ හැකියාව ලැබේ.

 

Tags: , ,

12 responses to “~~~~ ප්‍රාග් ඉතිහාසය යනු ~~~~

  1. chathuranga Perera

    June 6, 2012 at 4:09 pm

    නියම ලිපියක්… ස්තුතියි කරුණු වලට ! ජය !!!

     
  2. anurudda

    June 9, 2012 at 10:57 pm

    vedagath lipiyak ,manawa ithihasaya parinamaya gena godak karunu igenagaththa siththarita jaya vewa.

     
  3. bubula

    July 18, 2012 at 5:05 am

    i wish u bottom of my heart .ur try is very good

     
  4. pradee

    January 31, 2013 at 5:10 am

    මම කැමති විෂයයක්. හාදරන්නන්ට කියවන්නන්ට අත්වැලක් සපයන්න පුළුවන් නම් වඩාත් හොදයි

     
  5. prathibha

    February 1, 2014 at 3:28 pm

    this is a very good note

     
  6. Anonymous

    March 16, 2015 at 4:25 am

    thanks… mama hoyapu danuma tikak

     
  7. thennakoon

    June 14, 2015 at 3:34 am

    thanks

     
  8. Anonymous

    May 15, 2016 at 5:47 pm

    godak thank

     
  9. Ajith

    July 30, 2016 at 12:30 am

    Hodai….

     

ලිපිය ගැන ඔබේ අදහසට නිදහස......

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: